Περιοδική αξιολόγηση της Κοινοβουλευτικής Συνέλευσης του Συμβουλίου της Ευρώπης (PACE) για το αν η Ελλάδα τηρεί τις υποχρεώσεις της ως κράτος-μέλος.

 

Η πιο σημαντική και πρόσφατη έκθεση είναι η περιοδική αξιολόγηση της Κοινοβουλευτικής Συνέλευσης του Συμβουλίου της Ευρώπης (PACE) για το αν η Ελλάδα τηρεί τις υποχρεώσεις της ως κράτος-μέλος. Είναι η πρώτη τέτοια αξιολόγηση μετά το 2018. Συντάκτριες είναι οι Laura Castel (Ισπανία, Ενωμένη Ευρωπαϊκή Αριστερά) και Miapetra Kumpula-Natri (Φινλανδία, Σοσιαλιστές).

Πού βρίσκεται η διαδικασία: Το σχέδιο ψηφίσματος εγκρίθηκε ομόφωνα από την Επιτροπή Παρακολούθησης στις 7 Σεπτεμβρίου 2026. Η Επιτροπή το είχε ξανά στην ημερήσια διάταξη στις 28 Σεπτεμβρίου – 1 Οκτωβρίου στο Στρασβούργο. Δεν βρήκα επιβεβαίωση ότι έχει ήδη ψηφιστεί από την Ολομέλεια, οπότε το κείμενο είναι ακόμη προσωρινό

Το γενικό συμπέρασμα

Η έκθεση καταλήγει ότι η δημοκρατία στην Ελλάδα παραμένει σταθερά ριζωμένη και ανθεκτική, αλλά χρειάζονται συνεχείς προσπάθειες και εποικοδομητικός πολιτικός διάλογος για να προστατευτεί και να εδραιωθεί το κράτος δικαίου. 

Τι επαινεί

• Οικονομία: η ανεργία μειώθηκε από 20,7% σε κάτω από 8%, και το δημόσιο χρέος ως προς το ΑΕΠ έπεσε
  κατά 30 ποσοστιαίες μονάδες. 
• Χρυσή Αυγή: σημειώνει με ικανοποίηση τη διάλυση του κόμματος μετά την καταδίκη της ηγεσίας του. 
• Γάμος ομοφύλων: εκτιμά τον νόμο 5089/2024 που νομιμοποίησε τον γάμο ομόφυλων ζευγαριών και έδωσε δικαίωμα υιοθεσίας σε όλα τα ζευγάρια. 
• Δικαιοσύνη: με τον νέο δικαστικό χάρτη, ο χρόνος έκδοσης πρωτόδικων αποφάσεων μειώθηκε στο μισό, από 705 σε 364 ημέρες. Τα βασικά προβλήματα

Η διαφθορά σε υψηλόβαθμους αξιωματούχους, η κυβερνητική παρέμβαση σε ευαίσθητες δικαστικές έρευνες, η νομοθεσία που δυσκολεύει τις ΜΚΟ στο μεταναστευτικό, η βία από τις δυνάμεις ασφαλείας κατά μεταναστών και η χρήση του Predator κατά πολιτικών και δημοσιογράφων. 

Τέμπη και ΟΠΕΚΕΠΕ. Η έκθεση ζητά να ολοκληρωθούν με διαφάνεια δύο υποθέσεις: η ελλιπής και καθυστερημένη υλοποίηση σιδηροδρομικών έργων που χρηματοδοτούσε η ΕΕ, που οδήγησε στην τραγωδία των Τεμπών με 57 νεκρούς, και η τεράστια απάτη με τις αγροτικές επιδοτήσεις. Για τα Τέμπη σημειώνει ότι η κοινοβουλευτική πλειοψηφία αρχειοθέτησε τις κατηγορίες κατά υπουργών, κάτι που δημιουργεί αίσθηση ατιμωρησίας. 

Predator. Επαναλαμβάνει τα αιτήματα της Συνέλευσης προς την ελληνική κυβέρνηση: να τη ενημερώσει για τη χρήση του Predator, να διερευνήσει ανεξάρτητα και γρήγορα όλες τις περιπτώσεις, να αποζημιώσει τα θύματα και να μην χρησιμοποιεί γενικούς κανόνες απορρήτου για να μπλοκάρει την πρόσβαση στις πληροφορίες. Αναφέρει και ένα επιχείρημα του εισαγγελέα: το Predator δεν πωλείται σε ιδιώτες, μόνο σε κρατικές υπηρεσίες, κάτι που υπονομεύει τον ισχυρισμό της κυβέρνησης ότι πρόκειται για συμπτώσεις. 

Μεταναστευτικό και επαναπροωθήσεις (pushbacks). Η Συνέλευση ζητά από τη χώρα να εγκαταλείψει κάθε επιχείρηση επαναπροώθησης και να εφαρμόσει πλήρως τις αποφάσεις του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων. Ένα ενδεικτικό στοιχείο: καμία από τις 42 ένορκες διοικητικές εξετάσεις για παραβιάσεις δικαιωμάτων (2019-2025) δεν οδήγησε σε πειθαρχική ποινή κατά στελεχών του Λιμενικού. Για την Πύλο, καταγράφει ότι ο επικεφαλής του Λιμενικού και τρεις ακόμη αξιωματικοί διώκονται για παράλειψη αρωγής και ανθρωποκτονία από αμέλεια. 

ΜΚΟ. Με νόμο του 2026, η απλή συμμετοχή σε καταχωρισμένη ΜΚΟ μετατρέπει πράξεις όπως η διευκόλυνση παράνομης διαμονής σε κακούργημα. Γι' αυτό ζητήθηκε επείγουσα γνωμοδότηση από την Επιτροπή της Βενετίας, η οποία ακόμη εκκρεμεί. 

Τύπος. Για τέταρτη συνεχή χρονιά η Ελλάδα κατατάχθηκε τελευταία στην ΕΕ στον δείκτη ελευθερίας του Τύπου των Δημοσιογράφων Χωρίς Σύνορα. Η έκθεση επισημαίνει επίσης τη συγκέντρωση των ΜΜΕ σε πλούσιες οικογένειες, εφοπλιστές και ιδιοκτήτες ποδοσφαιρικών ομάδων με στενούς πολιτικούς δεσμούς. 

Αστυνομία και φυλακές. Ανησυχεί για κακομεταχείριση και ρατσιστική συμπεριφορά, ιδίως κατά Ρομά, και για το ότι από το 2018 δεν έχει δημιουργηθεί πλήρως ανεξάρτητος φορέας καταγγελιών για την αστυνομία.

Θεσμικές προτάσεις. Ζητά συνταγματική κατοχύρωση της Εθνικής Αρχής Διαφάνειας. Ζητά επίσης κύρωση του Πρωτοκόλλου 12 της ΕΣΔΑ (γενική απαγόρευση διακρίσεων) και της Σύμβασης-Πλαισίου για τις μειονότητες. Η κυβέρνηση αρνείται να κυρώσει την τελευταία, επικαλούμενη τη Συνθήκη της Λωζάνης για τη μουσουλμανική μειονότητα της Θράκης.

Άλλες πρόσφατες εκθέσεις του Συμβουλίου της Ευρώπης

• GRECO (διαφθορά), Μάιος 2026: η Ελλάδα έχει εφαρμόσει ικανοποιητικά 6 συστάσεις και μερικώς τις άλλες 11, άρα ακόμη δεν συμμορφώνεται επαρκώς. Θα δώσει νέα αναφορά προόδου το 2027.
• CPT (βασανιστήρια και συνθήκες κράτησης), Μάρτιος 2026: ζητά ξανά αντιμετώπιση του υπερπληθυσμού, των κακών συνθηκών και της έλλειψης προσωπικού στις φυλακές. 
• ECRI (ρατσισμός): αντιπροσωπεία επισκέφθηκε την Ελλάδα 20-24 Απριλίου 2026. Η έκθεση δεν έχει βγει ακόμη. .