Παρόλο που δεν πρόκειται για νέα ψυχοθεραπευτική μέθοδο, κερδίζει συνεχώς έδαφος
Άρθρο του βρετανικού Guardian αναδεικνύει τη λεγόμενη «θεραπεία μέσω θάλασσας», μία δοκιμασμένη, διαχρονικά, μέθοδο που βάσει των τελευταίων ερευνών, φαίνεται να συμβάλλει και στη διαχείριση του τραύματος και του άγχους.
Ο Guardian χρησιμοποιεί ως παράδειγμα την περίπτωση του Ντέιβ Φίλιπς, 67χρονου σήμερα πρώην δεκανέα των βρετανικών Ενόπλων Δυνάμεων, ο οποίος πριν από μερικά χρόνια στεκόταν στην άκρη ενός γκρεμού στην Κορνουάλη της Αγγλίας, κοιτώντας τα κύματα να «σπάνε» στον ωκεανό.
Οι βλέψεις του τότε, συγκριτικά με σήμερα που εξιστορεί την ιστορία του για το πώς τον βοήθησε η θάλασσα, ήταν διαφορετικές , καθώς μέσα σε σύντομο χρονικό διάστημα είχε χάσει πολλά αγαπημένα του πρόσωπα. Την ίδια ώρα, οι συσσωρευμένες επιπτώσεις του μετατραυματικού στρες λόγω της στρατιωτικής του θητείας, είχαν γίνει ανυπόφορες.
Θεραπεία μέσω θάλασσας: Το παράδειγμα του Φίλιπς
«Ανήκω σε μια γενιά που δεν μιλούσε», αφηγείται ο Φίλιπς στον Guardian. «Προσπάθησα να το αντιμετωπίσω μόνος μου και κατέληξα στην άκρη του γκρεμού, σκεπτόμενος ότι αυτός ήταν ο μόνος τρόπος».
Μόνο η φωνή της εκλιπούσας συντρόφου του στο μυαλό του, που του έλεγε «μην κάνεις βλακείες», τον σταμάτησε. Εκείνη τη στιγμή κατάλαβε ότι χρειαζόταν βοήθεια. Δεν μπορούσε όμως να φανταστεί πόσο καθοριστικό ρόλο θα έπαιζε ο ωκεανός στη θεραπεία του.
Ο Φίλιπς απομακρύνθηκε από τον γκρεμό και αναζήτησε επαγγελματική υποστήριξη για το μετατραυματικό στρες, το άγχος και την κατάθλιψη. Τότε γνώρισε το Turn to Starboard, μια βρετανική φιλανθρωπική οργάνωση που βοηθά τους βετεράνους να διαχειριστούν το τραύμα τους μέσω της ιστιοπλοΐας. Η συμμετοχή του εκεί άλλαξε τα πάντα: «η θάλασσα με απομακρύνει από όλο το στρες και τις πιέσεις της ζωής. Έχει τη δύναμη της ηρεμίας».
Σήμερα, ο Φίλιπς ανήκει στο πλήρωμα που κάνει τον γύρο του Ηνωμένου Βασιλείου με δύο μεγάλα ιστιοφόρα, συγκεντρώνοντας χρήματα για τον οργανισμό και μεταφέροντας τη σημαία των Αγώνων Invictus. Όπως λέει ο ίδιος, είναι πλέον ξανά ενθουσιασμένος για τη ζωή.
«Η θάλασσα σου θυμίζει ότι είσαι ζωντανός. Έχω δει αυτή τη διαδικασία να ξυπνάει κάτι βαθύ μέσα στους ανθρώπους», αναφέρει η Σάλι Τέρι, διευθύνουσα σύμβουλος του οργανισμού.
Τι είναι η επιστήμη του «Blue Mind»
Σύμφωνα με τον Guardian, η θάλασσα αποτελεί -και αποτελούσε- παραδοσιακά μέσο αποκατάστασης της υγείας σε όλο τον κόσμο, από τους γιατρούς της βικτοριανής εποχής που συνταγογραφούσαν «θαλάσσιες θεραπείες» μέχρι τη σύγχρονη τάση της κολύμβησης σε παγωμένα νερά.
Ωστόσο, η έκδοση του βιβλίου Blue Mind (2014) από τον θαλάσσιο βιολόγο Γουάλας Νίκολς, το οποίο εξέταζε τα νευρολογικά και ψυχολογικά οφέλη της επαφής με το νερό, έφερε τη θεραπευτική δύναμη του ωκεανού στο προσκήνιο. Αυτή η έλξη προς το υγρό στοιχείο ονομάζεται πλέον blue space και εφαρμόζεται όλο και συχνότερα σε θεραπευτικές πρακτικές.
Η Σόφι Πάιν, συνιδρύτρια του Waves of Recovery, ενός προγράμματος θεραπείας μέσω του σερφ στην Καλιφόρνια, αναφέρει ότι το 2022 υπήρχαν περίπου 50 αντίστοιχες πρωτοβουλίες παγκοσμίως: «Σήμερα ξεπερνούν τις 100 και ο αριθμός αυξάνεται κάθε χρόνο». Το συγκεκριμένο πρόγραμμα βοηθά ανθρώπους που αντιμετωπίζουν προβλήματα ψυχικής υγείας και εθισμούς. Η ίδια, πριν ξεκινήσει το πρόγραμμα, βίωνε εργασιακή εξουθένωση και εθισμό. Όταν ανέβηκε για πρώτη φορά σε σανίδα, ένιωσε ξανά ελεύθερη.
«Η φύση και ο ωκεανός λειτουργούν ως συνθεραπευτές στη διαδικασία, και αυτό βοηθά να σπάσει το στίγμα γύρω από την αναζήτηση ψυχολογικής υποστήριξης», εξηγεί η Πάιν. «Είμαστε όλοι με στολές, χωρίς μακιγιάζ. Οι θεραπευόμενοι με βλέπουν περισσότερο ως έναν άνθρωπο που περπατά δίπλα τους σε αυτό το ταξίδι, παρά ως κάποιον που τους λέει τι να κάνουν».
Οι επιστημονικές έρευνες του Νίκολς έδειξαν ότι η έκθεση σε «μπλε χώρους», όπως ωκεανοί, ποτάμια και λίμνες, μειώνει τα επίπεδα της κορτιζόλης και βελτιώνει τη διάθεση.
Από τη συγκέντρωση, στην κατάσταση της «ροής»
Η άνοδος αυτών των θεραπειών έρχεται και ως απάντηση στους εξαντλητικούς ρυθμούς της σύγχρονης καθημερινότητας, όπως αναφέρει ο Guardian. Η Κάθριν Κέλι, γεωγράφος που μελετά το αντικείμενο και συμβουλεύει κυβερνητικές πρωτοβουλίες, εξηγεί:
«Η καθημερινότητά μας απαιτεί μια πολύ έντονη, εστιασμένη προσοχή, συχνά μπροστά σε οθόνες, γεγονός που κουράζει τον εγκέφαλο. Όταν πηγαίνουμε στο νερό, οι ώμοι μας πέφτουν, τα χαρακτηριστικά του προσώπου μας μαλακώνουν και αρχίζουμε να αναπνέουμε πιο αργά. Συγκεντρωνόμαστε, αλλά χωρίς προσπάθεια (...) μπαίνουμε σε μια κατάσταση ελεύθερης ροής».
Τα οφέλη επεκτείνονται και κάτω από την επιφάνεια του νερού, με νέες θεραπευτικές πρακτικές στην αυτόνομη και την ελεύθερη κατάδυση, όπου προστίθεται η αίσθηση της έλλειψης βαρύτητας.
Ο Δρ Τζέιμς Τζουνγκ, ψυχίατρος με έδρα την Καλιφόρνια που διευθύνει ένα κέντρο ελεύθερης κατάδυσης, ανακάλυψε τις μεταμορφωτικές ιδιότητες του ωκεανού ενώ αντιμετώπιζε τα δικά του τραύματα ως βετεράνος μάχης του αμερικανικού στρατού. «Η ανάρρωση από το τραύμα έχει να κάνει με το να αφεθείς στη διαδικασία, όχι με το να φτάσεις σε έναν συγκεκριμένο προορισμό», αναφέρει.
Παρά τη ραγδαία ανάπτυξη αυτών των μεθόδων, η έρευνα για τους «μπλε χώρους» βρίσκεται ακόμα σε αρχικό στάδιο, καθώς για χρόνια η κρατική χρηματοδότηση επικεντρωνόταν σχεδόν αποκλειστικά στους «πράσινους χώρους» (δάση, πάρκα), οι οποίοι θεωρούνταν ασφαλέστεροι για κοινωνική συνταγογράφηση.
Όσο για τον Ντέιβ Φίλιπς, δηλώνει πλέον αισιόδοξος για το μέλλον: «Νιώθω διαφορετικός, με την καλή έννοια, γιατί βρήκα ξανά τον εαυτό μου. Όταν ξεκίνησαν όλα αυτά τα προβλήματα, το μόνο που ήθελα ήταν να πάρω πίσω τη ζωή μου. Και τώρα είμαι εδώ».
Με πληροφορίες από τον Guardian
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου