Τρίτη 11 Φεβρουαρίου 2014

Όλοι μαζί τον κάψαμε ;


Του Ηλία Τσίγκα

Ως τρόπος αποποίησης βαριών και συγκεκριμένων ευθυνών από την πολιτική ελίτ και μετάθεσής τους στις πλάτες της σύμπασας κοινωνίας εφαρμόστηκε «πιλοτικά» στις αρχές της Κρίσης από άτομο ειδικού «βάρους». Πρόκειται για τη γνωστή σκηνοθεσία του «όλοι μαζί τα φάγαμε».
Αξιοποιώντας την ειλικρινή βούληση τμήματος της κοινής γνώμης να προβεί σε αυτοκριτική για το μερίδιο ενοχής που αναλογούσε σε κοινωνία και λαό, υπερτόνιζε την καταλυτική σημασία της συνολικής ευθύνης με ευανάγνωστο τελικό σκοπό να εμφυτεύσει στον απλό Έλληνα πολίτη την πεποίθηση πως « αφού όλοι μαζί τα φάγαμε, δεν ευθύνονται οι ηγεσίες». Συλλογική ευθύνη ίσον μηδενική ευθύνη! Πόση αποτελεσματικότητα περιέκλειε αποδείχτηκε κρυστάλλινα στις τελευταίες εκλογές…

Φαίνεται, ωστόσο, ότι σε ορισμένους στα καθ ημάς το έργο άρεσε κι επιχείρησαν να το ανεβάσουν και στην εδώ σκηνή, για να εξηγήσουν και –άρα- να δικαιολογήσουν την καταστροφή με την πυρκαγιά στον ελαιώνα της Άμφισσας, ο οποίος καλείται και παραδοσιακός λόγω του καθεστώτος προστασίας ως περιβάλλων χώρος του αρχαιολογικού χώρου Δελφών. Σύμφωνα, λοιπόν, με την « αφήγηση» αυτή κι όπως ευρύτατα κι ανεύθυνα διακινείται με κάθε διαθέσιμο τρόπο ακατάπαυστα έξι μήνες τώρα τη μείζονα ευθύνη φέρει ο κάθε κτηματίας-καλλιεργητής. Γιατί επέδειξε, λέει, καταστροφική αμέλεια και δεν καθάρισε το κτήμα του από τα ξερά χόρτα, με συνέπεια να προκύψει άφθονη καύσιμη ύλη, να φουντώσει η φωτιά και να επεκταθεί. Τόσο απλά και κατανοητά.

Πρόκειται, εν τούτοις, για μια θεωρία που παραπλανά. Κι όπως κάθε προπαγάνδα, αποσκοπεί στη μετάθεση κι εν τέλει την παρασιώπηση των πραγματικών ευθυνών. Και ταυτόχρονα των όποιων δικαιωμάτων έχουν οι πληγέντες καλλιεργητές. Αρκεί να συνυπολογίσει κανείς τα απαραίτητα δεδομένα, λίγο-πολύ γνωστά στους περισσότερους.Ας βάλουμε, επομένως, τα πράγματα στη θέση τους.

Εμπειρικά, η πλειοψηφία των καλλιεργητών των ενεργών κτημάτων προβαίνει σε καθαρισμό μία φορά το χρόνο. Το Φθινόπωρο, που είναι η πλέον κατάλληλη εποχή. Συνηθέστερα επειδή βρίσκουν στην πράξη ασύμφορο το κόστος του καθαρίσματος και την Άνοιξη. Άλλοι γιατί τον κρίνουν αυτόν ως λιγότερο απαραίτητο, μιας και πάλι θα ξεπεταχτούν αρκετά χόρτα, ενώ επιπρόσθετα η πρακτική που προτείνεται από τους γεωπόνους είναι να μένουν τα ξερά χόρτα, κομμένα ή μη, στο έδαφος σαν προστατευτικό στρώμα για τη μείωση των απωλειών του νερού από το έδαφος σε ξηρικές καλλιέργειες, όπως είναι ο ελαιώνας. Συνεπώς, είναι μάλλον απλοικό να προτάσσει κανείς κυρίως την «αμέλεια» των καλλιεργητών. Αν και προδήλως εξυπηρετεί…

Επιπλέον, η αλήθεια είναι πως στα «επίμαχα κτήματα», που είχαν συγκομιστεί αλλά δεν είχαν καθαριστεί, η βλάστηση καίγεται ταχύτατα χωρίς στην πλειοψηφία των περιπτώσεων να προλάβει να μεταδώσει τη φωτιά. Πώς να ευθύνεται για τη μεταλαμπάδευση ένα ξερό αγριόχορτο που μήνα Αύγουστο καίγεται με την ταχύτητα του σπίρτου;
Ούτως ή άλλως η Κρίση κι η οικονομική συγκυρία επέφερε κι εδώ μεταβολές. Λόγω αυτής την καλλιεργητική περίοδο που προηγήθηκε της καταστροφής μαζεύτηκε αρκετά μεγαλύτερο μέρος του ελαιώνα σε σχέση με τα συνηθισμένα. Επίσης, για την ίδια ακριβώς αιτία, τα παρατημένα κτήματα μειώθηκαν αρκετά. Κατά συνέπεια, ο ελαιώνας είχε καθαριστεί στο μεγαλύτερο βαθμό κι οπωσδήποτε σε ουσιωδώς ευρύτερη έκταση σε σύγκριση με το παρελθόν. Που δε σημειώθηκαν πυρκαγιές ανάλογης έντασης και σε χειρότερες καιρικές συνθήκες.

Κύρια και καθοριστική αιτία για τη διάδοση της φωτιάς και την καταστροφή που προκάλεσε στον ελαιώνα δε φέρουν τα ακαθάριστα κτήματα. Σε μικρότερο βαθμό ίσως ναι τα παρατημένα ( που και γι αυτά επιβάλλεται να εκφραστεί ο ευρύτερος σκεπτικισμός, γιατί δηλαδή οι κάτοχοί τους επί χρόνια τα απαξιώνουν).
Η πυρκαγιά προκλήθηκε από ανθρώπινη ενέργεια. Ή αμέλεια. Και πάντως δεν εξαπλώθηκε τόσο στα χαμηλά λόγω των χόρτων, όσο ψηλά από τις κλάρες, από τα ξερά δέντρα και τον αέρα. Ας κάνουμε κουβέντα καλύτερα για το σκουπιδαριό στα ρέματα και τον (;) καθαρισμό τους. Κι ας ζητηθούν σοβαρά και συνειδητά οι κύριες ευθύνες εκεί που πραγματικά υπάρχουν.

Τον ελαιώνα δεν τον κάψαμε όλοι μαζί παρέα… Αυτό είναι το μόνο σίγουρο! Τα υπόλοιπα προσεχώς...
( Η φωτογραφία είναι του Θύμιου Σπέντζου, μέλους της φωτογραφικής ομάδας F 9 )
 

Δεν υπάρχουν σχόλια: